ŞANLIURFA’da hava sıcaklıklarının 45-50 dereceye ulaşmasıyla birlikte vücuttaki sıvı kaybı artarken, Harran Üniversitesi Hastanesi Üroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Eyyüp Sabri Pelit, yetersiz sıvı tüketiminin böbrek taşı ve idrar yolu enfeksiyonu başta olmak üzere çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceği uyarısında bulundu. Pelit, özellikle daha önce böbrek taşı düşürenler, ailesinde taş öyküsü bulunanlar ve tek böbrekle yaşayanların sıcak havalarda daha dikkatli olması gerektiğini söyledi.

Türkiye’nin en sıcak kentlerinden Şanlıurfa’da yaz sıcaklıklarının artmasıyla birlikte terleme yoluyla yaşanan sıvı kaybı da yükseliyor. Harran Üniversitesi Hastanesi Üroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Eyyüp Sabri Pelit, sıcak havalarda yeterli sıvı alınmamasının böbrek sağlığını olumsuz etkileyebileceğini belirtti.
'İDRAR YOĞUNLAŞTIKÇA TAŞ RİSKİ ARTIYOR'
Yetersiz sıvı alımının böbrek taşı oluşumunda önemli bir risk faktörü olduğunu ifade eden Prof. Dr. Pelit, “Böbreğin susuz kalması şeklinde bir durumdan ziyade, vücudun yeterli sıvı alamaması söz konusudur. Vücuttaki sıvı kaybıyla birlikte yeterli sıvı alınmadığında böbreklerde üretilen idrar daha yoğun hale gelir. Bu yoğunluk, böbrek içerisindeki minerallerin çökelerek taş oluşturma ihtimalini artırır” dedi.
Özellikle kronik böbrek hastalığı bulunanlar, daha önce böbrek taşı nedeniyle cerrahi işlem geçirenler ve ailesinde böbrek taşı öyküsü bulunanların sıcak havalarda sıvı tüketimine daha fazla özen göstermesi gerektiğini belirten Pelit, günlük idrar miktarının yaklaşık 2-2,5 litre düzeyinde olmasının hedeflenmesi gerektiğini söyledi.
'SUSAMAYI BEKLEMEYİN'
Toplumda yapılan en yaygın hatalardan birinin yalnızca susama hissedildiğinde su içmek olduğunu belirten Pelit, “Susama hissi ortaya çıktığında vücut aslında sıvı kaybı yaşamaya başlamıştır. Bu nedenle özellikle sıcak havalarda gün boyunca düzenli aralıklarla su içmek büyük önem taşır. Çay, kahve ve şekerli içecekler suyun yerini tutmaz. Özellikle açık havada çalışanlar, spor yapanlar ve ileri yaş grubundaki bireylerin sıvı tüketimine daha fazla özen göstermesi gerekiyor” diye konuştu.
İdrar renginin de yeterli sıvı alımının göstergelerinden biri olduğunu kaydeden Pelit, idrarın koyu sarı yerine açık sarı renkte olmasının yeterli sıvı tüketiminin göstergelerinden biri olduğunu ifade etti.
TEK BÖBREKLE YAŞAYANLARA 'YEDEK LASTİK' UYARISI
Tek böbrekle yaşayan kişilerin böbrek sağlıklarını koruma konusunda daha hassas davranması gerektiğini vurgulayan Pelit, bazı hastaların böbrek taşı ameliyatı veya böbrekteki kitle nedeniyle tek böbrekle yaşamını sürdürdüğünü söyledi.
Bu kişilerin düzenli sağlık kontrollerini yaptırmaları, yeterli sıvı tüketmeleri ve böbreğe zarar verebilecek alışkanlıklardan uzak durmalarının büyük önem taşıdığını belirten Pelit, hastalarına tek böbrekle yaşamanın önemini anlatırken “yedek lastik” benzetmesini kullandığını söyledi.
Pelit, “Hastalarıma bazen ‘Artık yedek lastiğiniz yok, mevcut lastiğinize çok iyi bakmanız gerekiyor’ şeklinde anlatıyorum. Tek böbrekle yaşayan kişilerin de sahip oldukları böbreğin sağlığını korumaları büyük önem taşıyor” dedi.
TUZ VE AŞIRI PROTEİNE DİKKAT
Böbrek sağlığının yalnızca sıvı tüketimiyle sınırlı olmadığını belirten Pelit, şeker hastalığı ve yüksek tansiyon gibi kronik hastalıkların da böbrekleri olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekti.
Pelit, böbrek taşı oluşumuna yatkın kişilerin beslenmelerine özen göstermesi gerektiğini belirterek, “Tuz tüketiminin azaltılması, aşırı kırmızı et ve protein ağırlıklı beslenmeden kaçınılması ve dengeli beslenilmesi böbrek sağlığının korunmasında önemlidir” ifadelerini kullandı.
Bel ve yan bölgede şiddetli ağrı, idrarda kan, idrar yaparken yanma veya idrarın bulanıklaşması gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini ifade eden Pelit, “Böbrekler sessiz çalışan organlardır. Belirtiler ortaya çıkmadan önce koruyucu önlemler almak her zaman en doğru yaklaşımdır” dedi.
Prof. Dr. Pelit, yaz aylarında yeterli sıvı tüketilmesi, dengeli beslenilmesi ve düzenli sağlık kontrollerinin aksatılmamasının böbrek taşı oluşumu riskini azaltmanın yanı sıra mevcut böbrek fonksiyonlarının korunması açısından da büyük önem taşıdığını kaydetti.